Przejdź do treściKontrola Wydatków Polska
Strona główna

Pod lupą · osobna karta sprawy

Działalność Sieci Badawczej Łukasiewicz

Sieć prowadzi badania, lecz dane o wynikach były niewiarygodne

Stan projektu lub sprawySieć nadal działa
Najważniejsze ustalenieSieć prowadzi badania, lecz dane o wynikach były niewiarygodne
O jakiej kwocie mówimy?2,8 mld złPonad 2,8 mld zł wydane z budżetu państwa na działalność całej Sieci w latach 2019–I połowa 2024; to nie jest kwota stwierdzonej straty.
Kto kierował Centrum w badanym okresie i kto naprawia sytuację?Piotr Dardziński → Andrzej Dybczyński → Hubert CichockiCentrum Łukasiewicz zarządzało Siecią i nadzorowało instytuty. Nadzór właścicielski sprawował minister odpowiedzialny za naukę.
Kto zlecił i skąd były pieniądze?Środki publiczneŚrodki publiczne trafiały do Centrum i instytutów m.in. jako subwencje ministra nauki, dotacje celowe oraz środki z papierów skarbowych.
Kto otrzymał środki lub wykonywał zadanie?Centrum i 22 instytuty SieciNie ma jednego wykonawcy. Centrum rozdzielało finansowanie i nadzorowało Sieć, a instytuty w różnych miastach prowadziły setki badań, budowały prototypy, wydawały certyfikaty i świadczyły usługi dla firm.
Osoby i role wskazane w dokumentach

Kto kierował, kto kontrolował, a wobec kogo toczy się postępowanie?

Nazwisko może oznaczać kierowanie programem, nadzór, kontrolę, wskazanie w postępowaniu, zarzuty albo wyrok. Opis przy nazwisku pokazuje dokładnie, o którą rolę chodzi.

Piotr Dardzińskiprezes Centrum Łukasiewicz od kwietnia 2019 r. do lutego 2023 r.
kierował Centrum przez większość badanego okresu

Zakres odpowiedzialności lub nadzoruKierował Centrum w zasadniczej części okresu, którego dotyczyła kontrola NIK. Samo pełnienie funkcji nie oznacza, że osobiście sporządzał każdą wartość wskaźników komercjalizacji.

Sprawdź źródło roli
Andrzej Dybczyńskiprezes Centrum Łukasiewicz od lutego 2023 r. do marca 2024 r.
kierował Centrum · wskazany w kontroli ministerstwa

Dlaczego ta osoba pojawia się w sprawie?Kierował Centrum w końcowej części badanego okresu. Ministerstwo Nauki wymieniło go w wynikach odrębnej kontroli wewnętrznej dotyczącej części umów, aneksów i świadczeń; jest to opis kontroli, nie prawomocny wyrok.

Sprawdź źródło roli
Hubert Cichockiprezes Centrum Łukasiewicz od marca 2024 r.
obecne kierownictwo · etap wyjaśniania i naprawy

Zakres odpowiedzialności lub nadzoruObjął funkcję po okresie zasadniczo objętym kontrolą i kierował działaniami wyjaśniającymi oraz naprawczymi. Nie należy przypisywać mu wcześniejszych decyzji tylko dlatego, że obecnie kieruje instytucją.

Sprawdź źródło roli

NIK opisała błędy Centrum i instytutów, ale nie przypisała całej różnicy 236 mln zł jednej osobie. Kierownictwa pokazujemy według okresów, aby nie mieszać odpowiedzialności za dane z działaniami naprawczymi.

Plan

Co miało powstać albo się zmienić?

Sieć miała być pomostem między naukowcami a firmami: przedsiębiorca zgłasza problem technologiczny, instytuty tworzą zespół, opracowują rozwiązanie lub prototyp, a wynik powinien zostać wdrożony i przynieść gospodarce praktyczną korzyść albo przychód.

Efekt

Co zrobiono i co wyszło w praktyce?

Część badań i usług wykonano, ale dwa przykłady pokazują problem. Akcelerator kosztował ponad 1,9 mln zł i doprowadził do powstania trzech spółek, z których żadna do kontroli nie znalazła inwestora. Na plan Kampusu w Macierzyszu wydano 718 500 zł, lecz nie złożono nawet wniosku o dofinansowanie i kampus nie powstał w planowanej formie.

Ustalenie NIK

Co wykazała kontrola?

Centrum wykazało 236 mln zł przychodów z komercjalizacji zamiast ustalonych przez NIK 21,5 mln zł. Jeden wspólny projekt bywał też liczony kilka razy, więc nie dało się wiarygodnie połączyć liczby projektów, kosztów i rezultatów.

Co wiadomo o pieniądzach?Ponad 2,8 mld zł to publiczne finansowanie działalności całej Sieci od 2019 r. do połowy 2024 r., a nie ustalona strata. NIK podała konkretne mniejsze kwoty problemowe, np. 718 500 zł na niezrealizowany Kampus i ponad 1,4 mln zł nienależnych wypłat dla byłych władz Centrum.

Stan sprawy

Co dzieje się teraz?

Sieć nadal działa i nie jest jednym porzuconym projektem. Po kontroli, w grudniu 2024 r., zatwierdzono brakujące strategie cztero- i dziesięcioletnią; nadal trzeba sprawdzać, czy poprawiono raportowanie wyników poszczególnych projektów.

Brakujące informacje

Czego nadal nie wiemy?

Potrzebna jest publiczna tabela projekt po projekcie: instytut, finansowanie, partner lub firma, rezultat, patent, licencja, wdrożenie i rzeczywisty przychód. Bez niej nie można uczciwie ocenić całych 2,8 mld zł.

Co powinno wydarzyć się teraz?

Poprosić Centrum o poprawiony wykaz projektów i przychodów z komercjalizacji oraz osobne rozliczenie Akceleratora, Kampusu w Macierzyszu i wdrożenia zaleceń NIK.